boobooDe levensverwachting van onze geliefde viervoeters neemt met de jaren toe. Katten van 15 à 20 jaar zijn geen uitzondering op de regel meer. Helaas moeten we vaststellen dat daarmee gepaard gaand, ook de ouderdomskwalen bij onze katten toenemen. Eén van die ouderdomskwalen die meer en meer in de kijkers komt te staan, is dementie of seniliteit. Een op de tien katten zou dement worden en één op de vier katten boven de vijftien jaar zou dement zijn. Angstaanjagende cijfers.

De symptomen van een dementerende kat kunnen als volgt worden omschreven:

  1. De kat heeft geen besef meer van plaats of tijd waardoor ze als het ware de dag voor de nacht gaat nemen, plots niet meer weet waar ze is, vaak doelloos rondloopt en de weg kwijt raakt in huis en buitens huis. Een gevolg hiervan is ondermeer dat je poezel de weg naar de kattenbak niet meer vindt en er dus sprake kan zijn van plotse onzindelijkheid;
  2. Je kat herkent haar baasjes en haar huisgezellen niet meer waardoor ze ten aanzien van eigenaar en andere huisdieren plots zeer agressief uit de hoek kan komen, of nog haar eigenaars niet meer begroet zoals vroeger;Een dementerende kat gaat vaak midden in de nacht heel hard miauwen enz.

Als deze symptomen vastgesteld worden is het aangeraden vooreerst een bezoek te brengen aan de dierenarts teneinde na te gaan of deze symptomen niet te wijten zijn aan een lichamelijke kwaal zoals een verminderd gehoor of gezichtsvermogen, een te snel werkende schildklier of een nierinsufficiëntie. Blijkt dit niet het geval te zijn, dan zal de dierenarts veelal besluiten dat er sprake is van dementie of seniliteit. Dementie is ondermeer te wijten aan de vernauwing van de bloedvaten dat kan resulteren in een zuurstoftekort in de hersenen. Het zeer ingenieus lichaam van de mens en het dier zal op dit zuurstoftekort reageren door meer zuurstofrijk bloed naar de hersenen te pompen maar juist dit zuurstofrijk bloed zal leiden tot de aanmaak van vrije radicalen, en het zijn deze vrije radicalen die aan de basis liggen van de dementie of de seniliteit bij onze kat. Moet je dan in een hoekje een potje gaan huilen als de diagnose van dementie is vastgesteld? Zeker niet, uitgebreid onderzoek heeft immers aangetoond dat een goede aangepaste voeding aangevuld met goed afgemeten voedingssupplementen en gecombineerd met enerzijds voldoende bewegingen en hersentraining en anderzijds met een stabiele rustige leefomgeving, hele goede resultaten oplevert bij dementerende katten.
1. een stabiele rustige omgeving
Stress is in het algemeen niet goed voor katten maar eigenlijk al helemaal niet voor dementerende katten. Stress heeft immers als gevolg dat er nog meer vrije radicalen vrijkomen, wat de dementie niet ten goede komt. Een dementerende kat moet dus steeds zeer voorzichtig benaderd worden. Zorg dat ze je ziet of je handen ziet als je haar wil aanhalen zodat ze niet te veel opschrikt. Tracht ook te zorgen voor een rustige en stabiele omgeving door zo weinig mogelijk te veranderen in je leefruimte. Blijft je kat stressy of verdwaasd rondlopen, tracht dan om zijn leefruimte te beperken door ruime plekken waar de kat gemakkelijk de weg kwijtraakt (bijvoorbeeld de zolder, te veel kamers, de garage enz.), of nog waar de kat zich gemakkelijk kan kwetsen of knel raken, af te sluiten. Een kleinere leefruimte zal de dementerende kat een groter veiligheidsgevoel geven en aldus de stress verminderen. Zet ook meer kattenbakken op gemakkelijk begaanbare en zichtbare plekken zodat de kat, als hij nog eens de weg is huis kwijt is, snel een kattenbak vindt. Alzo kan onzindelijkheid vermeden / verminderd worden. Je kan het veiligheidsgevoel van de kat eventueel een duwtje in de rug geven door gebruik te maken van Feliway / Felispray en Bachbloesems toe te voegen aan het drinkwater.
2.Voldoende beweging en hersentraining
Dementerende katten moeten voldoende bewegen en hun hersenen moeten extra getraind worden teneinde ondermeer te vermijden dat hun bloedvaten dichtslibben. Hersentraining zal hen meer alert en geconcentreerd houden zodat verdere hersenveroudering kan tegengegaan worden.
Aan te raden zijn leuke actieve spelletjes te spelen in open lucht (hou ermee rekening dat een dementerende kat snel haar weg kwijtspeelt zodat het zeker aangeraden is deze spelletjes te doen in een afgebakende tuin of kattenren). Idealiter worden deze actieve spelletjes gecombineerd met hersentraining. Er zijn vrij veel spelletjes op de markt die tot doel hebben het brein van een kat te stimuleren.
Een ietwat creatieve eigenaar kan zelf zo’n breinspelletje in elkaar knutselen met wat wc-rolletjes, plastieken potjes of schoendozen waar je kattensnoepjes in verstopt enz. Hoe meer er getraind en gespeeld wordt, hoe beter.
3. Toevoeging van goed gedoseerde voedingssupplementen
Seniliteit wordt mede veroorzaakt door vrije radicalen. Het is dus van essentieel belang dat een dementerende kat een aangepast dieet voorgeschoteld krijgt dat de verdere aanmaak van vrije radicalen onderdrukt. Zulk een aangepast dieet is noodzakelijk omdat het metabolisme van een oudere kat bepaalde voedingsstoffen niet meer zo gemakkelijk opneemt uit zijn voedsel waardoor er extra aandacht moet besteed worden aan de samenstelling van de voeding alsook aan eventuele additieven.

Anti-oxidanten en vitaminen
Vooreerst wordt er aangeraden te opteren voor voedsel verrijkt met anti-oxidanten, met vitaminen A, B, C en E, bètacaroteen en belangrijke essentiële vetzuren (en dan vooral Omega 3). In dit kader kan geopteerd worden voor kattenvoer waarin vis is verwerkt. Zulk voer bevat in de regel ook vrij veel vitaminen E (vetten waarin vis wordt verwerkt) dat een belangrijk anti-oxidant is. Er is tevens vastgesteld dat voer waarin vis is verwerkt vrij veel Omega 6 bevat dat eveneens een belangrijk anti-oxidant is en bovendien ontstekingsremmend werkt, cholesterolvorming vermindert en vaatverwijding stimuleert. Naast Omega 6 dient de voeding van een kat echter eveneens een belangrijke hoeveelheid Omega 3 te bevatten en deze vetzuren zijn daarentegen vrij zeldzaam in kattenvoeding.
Omega 3 werkt ook ontstekingsremmend maar helpt ook bij hart en nierziekten en speelt een belangrijke rol in het goed functioneren van het zenuwstelsel. Voor een dementerende kat dient dus gedacht te worden aan een toevoeging aan de voeding van Omega 3 in geconcentreerde vorm.
Zoals reeds gezegd is de verhouding tussen de essentiële voedingsstoffen en vitaminen van essentieel belang. Overleg dus met uw dierenarts en ga niet zelf experimenteren hieromtrent. Te veel vitaminen en Omega 6 kunnen een omgekeerd effect hebben op de gezondheid van uw huisdier.
Choline
Tenslotte kan gedacht worden aan de toevoeging van choline aan de voeding van een seniele kat. Choline is een aminozuur dat belangrijk is voor de productie van acetylcholine dat elektrische impulsen in het zenuwstelsel stimuleert. In de regel kan het metabolisme van een kat zelf voldoende choline aanmaken mits de opname van voldoende essentiële aminozuren uit zijn voeding. Deze aminozuren worden echter door een oudere kat in onvoldoende mate opgenomen uit de voeding waardoor een kat plots de weg kan kwijt zijn, haar tijds- en plaatsbesef verliezen enz. Om deze redenen zullen vele dierenartsen aanraden een hoge dosis choline aan de voeding van de dementerende kat toe te voegen. Cholodin bevat zulk een hoge dosis choline en heeft al vele goede resultaten op het vlak van de behandeling van dementerende katten opgeleverd.

Verder zijn er heel wat onderzoeken verricht naar medicijnen ter behandeling van dementie bij katten maar weinig medicijnen blijken steeds succesvol te zijn en bovendien zijn er tot op vandaag geen geregistreerde medicijnen voor de behandeling van katten.
Een hele boterham lijkt het maar met de hulp en de raad van je dierenarts kan je een dementerende kat een goede oude dag bezorgen en zeg nu zelf, dat verdient een huisdier dat je jaren trouw is geweest en veel liefde en vriendschap heeft gegeven toch wel.

Met dank aan Gaby voor de tekst.

Belgian Cat Club vzw